EN
2🕐 Одоо ба өнгөрсөн цаг

Энгийн одоо цаг (I do)

Present simple (I do)

Ерөнхий үнэн, байнга давтагддаг зуршил, хуваарь зэргийг илэрхийлнэ. Монголоор "…дэг/даг" гэсэн утга.

Товч дүгнэлт

  • I / you / we / they → үйл үг өөрчлөгдөхгүй: I work.
  • he / she / it → -s / -es нэмнэ: He works.
  • Үгүйсгэх ба асуухад do / does туслах үйл үг ордог: He doesn’t work. Does he work?
  • do/does-ийн дараа үйл үг үндсэн хэлбэртэй: Does she work? (✗ Does she works?)

Present simple

I / you / we / theyhe / she / it
БатлахI work in a bank.She works in a bank.
ҮгүйсгэхI don't work at night.She doesn't work at night.
АсуухDo you work here?Does she work here?
Богино хариултYes, I do. / No, I don't.Yes, she does. / No, she doesn't.

1. Ерөнхий үнэн, байнгын байдал

General truths and permanent situations

Ерөнхийдөө үнэн, байнга ийм байдаг зүйлийг илэрхийлнэ. Яг одоо болж байгаа эсэх нь хамаагүй.

  • Nurses look after patients in hospitals.

    Сувилагч нар эмнэлэгт өвчтөнг асардаг.

  • Water boils at 100 degrees Celsius.

    Ус 100 хэмд буцалдаг.

  • The earth goes round the sun.

    Дэлхий нарыг тойрдог.

  • I come from Mongolia. Where do you come from?

    Би Монголоос ирсэн. Та хаанаас ирсэн бэ?

2. Зуршил ба давтагддаг үйлдэл

Habits and repeated actions

Байнга, тогтмол давтагддаг үйлдэл. always, often, usually, sometimes, never, every day, twice a week зэрэг үгстэй хамт хэрэглэнэ.

  • I get up at 7 o’clock every morning.

    Би өглөө бүр 7 цагт босдог.

  • How often do you go to the cinema?

    Чи хэр олон удаа кино театр явдаг вэ?

  • Ann doesn't often drink tea.

    Анн цай тэр бүр уудаггүй.

💡 Санамж: Давтамжийн дайвар үг (always, never, usually…) ерөнхий үйл үгийн ӨМНӨ, харин "be" үйл үгийн ДАРАА ордог: I always go… / I am always late.

3. Хэлэх үйлдлээрээ өөрөө үйлдэл болдог үйл үгс

I promise / I suggest — performative verbs

Зарим үйл үгийг хэлж байгаа тэр агшинд үйлдэл нь биелдэг. Эдгээрт present simple хэрэглэнэ (continuous биш).

  • I promise I won’t be late.

    Би хоцрохгүй гэдгээ амлаж байна.

  • I suggest we go out to eat.

    Гадуур хооллохыг санал болгож байна.

  • I apologise for what I said.

    Хэлсэн үгийнхээ төлөө уучлал хүсэж байна.

Спелинг: 3-р биеийн -s

  • work → works, live → lives
  • -s, -sh, -ch, -x, -o → -es: pass → passes, watch → watches, go → goes, do → does
  • гийгүүлэгч + y → -ies: study → studies, fly → flies
  • эгшиг + y → зүгээр -s: play → plays, buy → buys
  • have → has (дүрмээс гажсан)

Монгол сурагчдын түгээмэл алдаа

do/does хэрэглэсэн үед үндсэн үйл үг -s авахгүй, мөн үгүйсгэх/асуухад цагийн тэмдэг зөвхөн туслах үйл үг дээр байна.

  • Does she works here?

    (Буруу)

  • Does she work here?

    Тэр энд ажилладаг уу? (Зөв)

  • He don't like coffee.

    (Буруу)

  • He doesn't like coffee.

    Тэр кофе дуртай биш. (Зөв)

Дасгал

8 даалгавар

Present simple хэлбэрт оруулна уу.

1

The earth ___ (go) round the sun.

Нөхөх
2

Rice ___ (not / grow) in cold climates.

Нөхөх
3

What time ___ the banks ___ (close) here?

Нөхөх
4

It ___ (take) me an hour to get to work.

Нөхөх

Зөвийг сонго.

5

How often ___ you go to the gym?

Сонгох

Алдааг зас.

6

My sister don’t speak English.

Алдаа засах
7

Does your father works in a bank?

Алдаа засах
8

She ___ (study) medicine at university.

Нөхөх

Холбоотой хичээл

1. Одоо үргэлжлэх цаг (I am doing)3. Present continuous ба present simple 14. Present continuous ба present simple 2 — state verbs